raškolovano.znanje(o^o)

Icon

kolektivno samoobrazovanje u umetnosti i kulturi…

Open Source procedure u obrazovanju :: Marta Popivoda

Sa paradigmatskim obrtom ka imaterijalnoj proizvodnji i digitalnim tehnologijama, kada je svaka kopija identična originalu i svaka informacija potencijalno poklon koji ne uskraćuje onoga koji daje, vlasništvo se pojavljuje kao tačka na kojoj se razotkriva i demonstrira moć vladajuće klase i njene pozicije u hijerarhijskom klasnom poretku. Intelektualno vlasništvo je jedno od najkontroverznijih pitanja ovog složenog mehanizma, i postalo je posebno problematično u domenu ICTa, Interneta, WWWa, kod kojih su već u samu medijsku materijalnost upisani protokoli i procedure razmene i otvorenijeg pristupa informacijama.

Kritičari intelektualnog vlasništva u domenu digitalnih tehnologija, ali i šire, savremene kulture i društva (npr. Stallman i Wark), ukazuju da intelektualno vlasništvo sve češće ni ne pripada samim proizvođačima (piscima, programerima, umetnicima), već agentima kao što su izdavači, softverske kompanije, galerije, muzeji, pozorišne kuće itd.[1] Na ovom mestu dolazimo do pitanja “simboličkog vlasništva”, koje smatram ključnim za kontekst savremene produkcije znanja. Danas, u postfordističkom kontekstu imaterijalne proizvodnje određujući regulacijski sistem (p)ostaje vlasništvo nad konceptima, pojmovima, informacijama, paradigmama, istorijom. Oni se ubrzano komodifikuju kroz postojeće društvene institucije i na taj način održavaju vertikalni, hijerarhijski poredak između “onoga koji zna i onoga koji ne zna”, “onoga čiji se glas čuje i onoga koji je nečujan”, “onoga koji je vidljiv i onoga koji je nevidljiv” itd.

Kao kritičku reakciju na ove kategorizacije predlažem nezavisno kolektivno samoobrazovanje i implementaciju open source procedura u procese učenja. Ovo smatram jednim od mogućih načina ‘hakiranja’ informacija i njihove aktualizacije u vidu znanja. To omogućava krekovanje kodova institucionalizovanog obrazovanja i slobodno preuzimanje postojećih metodologija, njihovu reapropriaciju i implementaciju u sopstvene procedure. Kroz model kolektivnog samoobrazovanja moguće je istraživanje i angažovanje znanja koje ide preko aktuelnih vlasničkih odnosa u edukaciji, a i šire, znanja koje neće stati na mesto proizvoda i zatvoriti svoj kôd.

Termin open source originalno potiče iz Free Software pokreta. Slobodni software – kao opozicija vlasničkom softwareu – je software koji podrazumeva četiri osnovne slobode. Sloboda 0 je sloboda da se koristi program. Sloboda 1 je sloboda da se proučava i modifikuje program; mogućnost pristupa izvornom kodu je preduslov ove slobode. Sloboda 2 je sloboda redistribucije kopija programa. Sloboda 3 je sloboda da se program unapredi i kao takav dalje distribuira. Ono što je važno naglasiti jeste da dok se termin slobodni software odnosi na slobode jednakog pristupa informaciji, open source je metodologija kojom se ovi principi postižu[2]. Ova razlika je ono što open source čini primenljivim i na druge kontekste, kao što su umetnost i edukacija.

Antonio Negri i Michael Hardt (u Imperiji) pitanje copylefta otvaraju pretpostavkom da je danas, za razliku od prethodnog kapitalističkog sistema, mnogo lakše rekonfigurisati vlasničke odnose.[3] To je tako jer presudno vlasništvo nije više vlasništvo nad sredstvima za proizvodnju, odnosno mašinama, materijalima i sl, već nad nematerijalnim sredstvima kao što su ljudski um, misao, imaginacija, kreativnost i intelekt. I upravo ovo je potencijal koji implementaciju open source procedura u (umetničko) obrazovanje čini presudnim elementom u (klasnoj) borbi za slobodnu informaciju.


[1] McKenzie Wark, Hakerski manifest (A Hacker Manifesto), Multimedijalni institut, Zagreb, 2006.

[2] Vidi Tomislav Medak, “Open Source Paradigm in the Arts”, http://www.gnupauk.org/FlossTxt012

[3] Michael Hardt, Antonio Negri, Imperij, Multimedijalni institut, Zagreb, 2003.

http://www.deschoolingclassroom.tkh-generator.net/wp-content/plugins/sociofluid/images/digg_48.png http://www.deschoolingclassroom.tkh-generator.net/wp-content/plugins/sociofluid/images/reddit_48.png http://www.deschoolingclassroom.tkh-generator.net/wp-content/plugins/sociofluid/images/stumbleupon_48.png http://www.deschoolingclassroom.tkh-generator.net/wp-content/plugins/sociofluid/images/delicious_48.png http://www.deschoolingclassroom.tkh-generator.net/wp-content/plugins/sociofluid/images/technorati_48.png http://www.deschoolingclassroom.tkh-generator.net/wp-content/plugins/sociofluid/images/google_48.png http://www.deschoolingclassroom.tkh-generator.net/wp-content/plugins/sociofluid/images/myspace_48.png http://www.deschoolingclassroom.tkh-generator.net/wp-content/plugins/sociofluid/images/facebook_48.png http://www.deschoolingclassroom.tkh-generator.net/wp-content/plugins/sociofluid/images/twitter_48.png

Category: Rečnik samoobrazovanja

Tagged: , , , , , , , , , , ,

Leave a Reply

Deschooling Classroom

Deschooling Classroom is a project that addresses the contemporary independent cultural scenes in the region, researching and offering an alternative to the hierarchical models of education in the art and culture. Methodologically, the project moves away from the concepts of individual authorship and expertise, and advocates open collective educational structures where self-organised communities facilitate horizontal production, exchange and distribution of knowledge.